Acıya dayanıklı bir iç ağrısından, sızlanarak gelir sitem. İçinde özlem, içinde kaybetme korkusu taşır belki ama insan kazanmanın ya da daha basitinden durum kurtarmanın kötü bir yoludur.

Sitemin yaptırım gücü olabilir belki ama sitem üzere yapılan iş, çoğu zaman kerhen yapılır. Gönülden kopmayan işin de ne tadı olur ne bereketi.

***

Gönlü geniş insanın kimseye yoktur sitemi. Gönül bağı, ayak bağı değildir ki. Gönle gelenin yeri geniş olduğunda, gelen yerini kaybetmekten korkmaz. Gider istediği yere kurulur. Yerini beğenmezse başka yere buyurur.

***

“Gelene git, gidene kal.” dememekten öte bir “Nasıl istersen öyle olsun.” genişliği tanımaktır birine gönlünde yer açmak. Aşık Veysel ne güzel söylemiş:

“Sana verebileceğim çok bir şey yok aslında

Çay var içersen

Ben var seversen

Yol var gidersen”

***

Yapılan iyiliklerin karşılığı nazarınca değer kazanan ilişkiler “Eğer”le başlar, “Çünkü” ile devam eder. “Eğer beni seversen, ben de seni severim.” ya da “Seni seviyorum çünkü beni seviyorsun.” ilişkisidirler. Genellikle “Madem öyle…” diye de biterler.

***

Her şeyiyle sevmek bir insanı, her şeye rağmen sevmektir. Sevgiyi kişiselleştirmeden, bir koşula bağlamadan büyütmektir içinde.

“Hayatında olduğum sürece” değil “Hayatta olduğum sürece” sevmektir bir insanı her şeyiyle sevmek.

***

İnsanları kalıplara koyup, istiflemeye gerek yoktur gönülde. Gönül, insanın aklının alamayacağı kadar geniştir koşulsuz sevince.

O zaman gönlün alacağı yoktur ki kimseden, edeceği sitemi olsun kimseye. Birisi bir hata yapsa bile “Bana yanlış yaptı.” dan ziyade “Günaha girdi.” diye üzülür öyle gönül sahibi. Sonunda kırgınlık olmasın diye insanlardan uzak durmaz, saygınlıklarını mesafelerle korumaz.

***

Değer katmak için hayata; birlikte çalışan, didinen insanlarla, sevgi ve güven üzere kardeşlik bağı kuruludur. Kardeşlik bağı, kan bağından ileri gelmez.

Böyle gönüllerde, gönlünden kopup gelen herkese yer vardır.

***

Bir insanın yeri olacaksa gönülde; sitemle değil, gönlüyle gelsin. Sitemle gelen eğreti oturur yerinde. Muhabbeti de ona göre olur öyle insanın, iyiliği de.

Benim gönlü geniş ninemin söylediği gibi; “Herkes yerinde sağ olsun.” yeter ki gönüller bir olsun.