Yaqeen Institute - Çeviri: Barış Hoyraz
2. Bölüm
Huzur ve rıza deneyimi
Allah’ı bilmenin “ışığı”, müminlerin İslam’ı uygulamak suretiyle elde ettikleri hidayet, manevi rehberlik ve huzur duygusunda bulunur. Bu ışık, hepimizin içindeki manevi boşluğu doldurabilir. Dolayısıyla, Allah’ın varlığı ve Rabliğinin en büyük delili, müminlerin gerçek dinin manevi meyveleri olan teselli, iç huzur, ahlaki terbiye ve yaşamın anlamını buldukları, kalbin derinden hissedilen deneyimlerinde keşfedilir.
Allah şöyle buyurdu:
“Şimdi size Allah’tan bir ışık ve her şeyi açıklayan bir Kitap geldi; Allah, bu Kitapla, O’nun rızasını kazananları barışın yollarına hidayet eder; onları kendi iradesiyle karanlıktan aydınlığa çıkarır ve onları doğru yola yönlendirir.”16
Ve Allah şöyle buyurdu:
“Ey müminler! Allah’a karşı takva sahibi olun ve O’nun Elçisine iman edin; O size rahmetinden iki kat pay verecek; size yolunuzu bulmanız için bir ışık verecek; sizi bağışlayacaktır — Allah çok bağışlayandır, çok merhamet edendir.”17
Ve Allah şöyle buyurdu:
“Şüphesiz, kalplerin huzur bulması Allah’ı anmakta yatar.”18
Kur’an, iman edenlere “iyi bir hayat” yaşayacaklarını ve ahirette sonsuz derecede daha büyük bir varoluşa kavuşacaklarını vaat eder. Müminlerin bu dünyada tattıkları huzur, ahirette gelecek huzurun sadece kısa bir tadıdır. Dua sırasında her gün bu gerçeği düşünmek, sükûnet ve huzur dolu bir ruh haline katkıda bulunur.
Allah şöyle buyurdu:
“Erkek ya da kadın, kim iyi işler yapar ve iman ederse, ona iyi bir hayat vereceğiz ve yaptıklarının en iyisine göre onu ödüllendireceğiz.”19
Ve Allah şöyle buyurdu:
“[Ama] ey huzur içindeki ruh: Rabbine memnun ve memnun edici bir şekilde dön; kullarımın arasına gir ve Cennetime gir.”20
Bu, inananların asla sıkıntı yaşamayacağına dair bir vaat değildir. Nitekim, Allah’ın garanti ettiği üzere, inananların sabır ve azimlerinin sınanacağı zamanlar gelecektir. Aksine, Allah, inananların manevi uygulamaları ile ahlaki ve teolojik eğitimleri sayesinde, hayattan kaynaklanan istikrarlı bir huzur ve memnuniyet durumuna ulaşacaklarını vaat etmektedir.
Allah şöyle buyurmuştur:
“Rabbiniz size, tam anlamıyla memnun olacağınız kadarını verecektir.”21
Peygamberimiz ﷺ şöyle demiştir:
“İslam’ı benimseyen, rızkı yeterli olan ve Allah’ın kendisine verdiği ile yetinen kişi başarılı olmuştur.”22
Peygamberimiz Hz. Muhammed ﷺ, manevi huzuru “imanın tatlılığı” olarak tanımlamıştır; bu, tadılması ve deneyimlenmesi gereken gerçek dinin bir meyvesidir. Bu, inanan kişinin imanının hakikatine sağlam bir şekilde bağlanmasını ve bundan emin olmasını sağlayan, İlahi Olan ile gerçek bir karşılaşmayı içerir.
Peygamberimiz ﷺ şöyle demiştir:
“Allah’ı Rabbi, İslam’ı dini ve Muhammed’i peygamberi olarak kabul edip bunlarla yetinen kişi, imanın tatlılığını tatmıştır.”23
İslam metinlerinde anlatılan huzur, inananları anlık coşku ile keder gibi zıt uçlar arasında gidip gelmekten koruyan bir varlık istikrarından ibarettir; böylece hayatlarında ne olursa olsun sakinlik ve huzur içinde kalabilirler. Bu, dünyevi mülklerden ve geçici kaygılardan uzak durma (zühd) ve yoksulluk korkusunun ortadan kalkmasıyla kendini gösterir. Aslında bu manevi varlık hali, Peygamberimiz’in ﷺ gerçek zenginlik olarak tanımladığı şeydir.
Peygamberimiz ﷺ şöyle demiştir:
“Zenginlik, çok mal mülke sahip olmak değildir. Aksine, gerçek zenginlik ruhun zenginliğidir.”24
Peygamberimiz ﷺ şöyle demiştir:
“Zenginlik kalpte, yoksulluk da kalptedir. Kalbi zengin olan kimse, dünyada ne olursa olsun zarar görmez. Kalbi yoksul olan kimse ise, dünyada ne kadar malı olursa olsun asla tatmin olmaz. Şüphesiz ki, onu sadece kendi ruhunun açgözlülüğü incitecektir.”25
Dolayısıyla, bu varlık durumuna ulaşanlar — temel dünyevi ihtiyaçları da karşılanmış olarak — gerçekten de dünyadaki en zengin insanlardır.
Peygamberimiz ﷺ şöyle demiştir:
“Aranızdan kim, malına güvende, bedeni sağlıklı ve o günkü rızkına sahip olarak uyanırsa, sanki ona bütün dünya verilmiş gibidir.”26
İnsanlar servet, mal mülk ve dünyevi statüye kapıldıklarında, ne kadar çok şeye sahip olurlarsa olsunlar, kaçınılmaz olarak mutsuzluğa yol açan bir boşluk hissederler. İlk Müslümanlar şöyle derdi: “Eğer dünyadaki krallar ve oğulları, bizim sahip olduğumuz nimetleri ve mutluluğu bilselerdi, bunun için kılıçlarıyla bize karşı savaşırlardı.”27
Gerçek ve kalıcı mutluluk, kralların ve güçlü liderlerin hayal edebileceği gibi “dışarıda” elde edeceğimiz bir şey değildir. Maddi dünya bizi uzun süre mutlu ve memnun edemez; mutluluğun yolunu, Yaratan ile olan ilişkimiz aracılığıyla kalbimizde keşfetmeliyiz. Bu, İslam’ın herkese sunduğu ücretsiz bir armağandır.
Bu huzur hali içinde inananlar, hayatın kaçınılmaz iniş çıkışlarına daha iyi dayanabilirler. Buna karşılık, dinlerinde samimi olmayan münafıklar, aynı istikrar ve sükûnet duygusuyla zorlukları atlatamazlar.
Peygamberimiz ﷺ şöyle demiştir:
“Müminin benzetmesi, rüzgâra karşı direnen bir ekin gibidir; zira mümin, imtihanların acısına karşı direnmeye devam eder. Münafığın benzetmesi ise sedir ağacı gibidir; çünkü kökünden sökülene kadar yerinden kıpırdamaz.”28
Bu manevi meyveleri tadarak, müminler her olumlu ve anlamlı deneyimle inançlarını güçlendirirler. Allah bilgisi, bu deneyimler aracılığıyla mantıksal veya felsefi argümanlardan çok daha etkili bir şekilde pekiştirilir.
El-Gazali şöyle yazmaktadır:
Dolayısıyla, peygamberliğin anlamını kavradıktan ve Kur’an ile hadisleri derinlemesine inceledikten sonra, kaçınılmaz olarak [Muhammed]’in —Allah’ın selamı ve bereketi onun üzerine olsun— peygamberliğin en yüksek mertebelerini somutlaştırdığı sonucuna varacaksınız; bu da, ibadetle ilgili öğretilerini ve bunların kalbi arındırmadaki etkilerini deneyimleyerek pekiştirilecektir… Böylece, bunu bin, iki bin ve on binlerce kez deneyimlediğinizde, şüphesiz bir bilgiye ulaşmış olacaksınız.29
Bilişsel bilimcilerin de gösterdiği gibi, bunun imanı güçlendirmek için en etkili yöntem olmasının bir nedeni, dini deneyimlerin yoğunluğunun onları unutulmaz kılmasıdır.30
Hayatında manevi uygulamanın faydalarını —gün be gün— gözlemleyen bir mümin, asla terk etmeyi düşünmeyeceği bir kesinlik ve huzur düzeyine ulaşacaktır.
Devam Edecek >>>
Dipnotlar:
16. Mâide Sûresi 5:15-16; Abdel Haleem, Kur’an, 111.
17. Hadid Suresi 57:28; Abdel Haleem, Kur’an, 542.
18. Ra’d Suresi 13:28; Abdel Haleem, Kur’an, 253.
19. Nahl Suresi 16:97; Abdel Haleem, Kur’an, 279.
20. Fajr Suresi 89:27-30; Abdel Haleem, Kur’an, 595.
21. Duha Suresi 93:5; Abdel Haleem, Kur’an, 597.
22. Müslim, İbn H. Sahih Müslim. ([Beyrut]: Dār Iḥyā’ al-Kutub al-‘Arabīyah, [1955]), 2:730 #1054.
23. Müslim, Sahih Müslim, 1:62 #34.
24. el-Buhari, Muhammed I. Sahih el-Buhari. (Beyrut: Dar Tavk el-Necah, [2002]), 8:95. #6446.
25. el-Ṭabarānī, Süleyman ibn Ahmed ve Hamdî Abdülmecid Salafî. el-Mu’cem el-Kabîr. (Kahire: Maktabat İbn Teymiyye, 1994), 2:154, no. 1643; Al-Albānī tarafından Ṣaḥīh al-Jāmi’ al-Ṣaghīr wa Ziyādatihi ([Şam]: al-Maktab al-Islāmī, 1969), 2:1289 #7816’da sahih (ṣaḥiḥ) olarak kabul edilmiştir.
26. el-Tirmidhi, İbn İsa. Sunan el-Tirmidhi. (Beyrut: Dâr el-Garb el-İslâmî, 1998), 4:152 #2346; el-Tirmidhi tarafından yorumlarında hasen olarak nitelendirilmiştir.
27. İbn Asakir. Tārīkh Dimashq. (Beyrut: Dār al-Fikr, 1995), 6:303.
28. el-Buhari, Ṣaḥīḥ el-Buhari, 7:114 #5643.
29. el-Gazali, el-Münkid min el-Dalal, 185-186.
30. Barrett, Justin L. Neden Birisi Allah’ya İnanır Ki? (Walnut Creek, CA: AltaMira Press, 2004), 66.

