Mesele, hangi yabancı kuruluşun Amerikalıları gözetlemesine izin verileceğidir

Mesele, hangi yabancı kuruluşun Amerikalıları gözetlemesine izin verileceğidir

Çin teknolojisi, gözetimden korunmak için incelemeyi gerektiriyorsa, casusluk geçmişi göz önüne alındığında İsrail ile bağlantılı teknoloji de en azından aynı, hatta daha fazla incelemeyi hak ediyor.

Jamal Kanj / Middle East Monitor

Washington, yabancı teknolojinin kullanımının ulusal güvenlik tehdidine dönüşebileceği konusunda yıllardır uyarıda bulunuyor. Çin menşeli elektrikli araçlar, telekomünikasyon ekipmanları, kameralar, bağlantılı cihazlar ve hatta tek tek bileşenler, ABD’li yetkililerin iddiasına göre, gündelik ürünlere entegre edilmiş teknolojinin yabancı bir güce hassas verilere erişim imkânı sağlayabileceği gerekçesiyle mercek altına alınmış, kısıtlanmış veya yasaklanmıştır.

Bunun altında yatan mantık açıktır: Eğer yabancı bir hükümet kendi ülkedeki şirketler üzerinde etki uygulayabiliyorsa, bu etki gücünü bağlantılı cihazlara entegre edilmiş teknolojileri manipüle etmek için potansiyel olarak kullanabilir. Dolayısıyla endişe, yalnızca bir cihazı kimin ürettiği değil, aynı zamanda onun temel teknolojisine kimin erişebileceği, onu tehlikeye atabileceği veya istismar edebileceğidir.

Peki, söz konusu yabancı varlık, şirketleri ve teknolojileri zaten Amerikalıları ve diğerlerini casuslukla suçlanan bir ülke olduğunda, bu ulusal güvenlik mantığı neden birdenbire geçerliliğini yitiriyor? Neden bir yabancı güce uygulanan aynı inceleme standardı, başka bir yabancı güce uygulanmasın?

Apple gibi Amerikan teknoloji şirketleri, iPhone’lara entegre edilen kritik teknolojilerin geliştirilmesinde İsrail’deki mühendislik birimlerinin rolünü genişlettikçe, bu soru giderek daha acil bir hal alıyor.

Ulusal güvenlik endişesi, yabancı hükümetlerin erişim veya etki olasılığıysa, söz konusu ülkenin hangisi olduğu fark etmemelidir. Standart tutarlı olmalıdır; aksi takdirde ulusal güvenlik kavramı anlamını yitirir.

Apple, cihazlarının büyük ölçüde monte edildiği Çin’deki düşük maliyetli üretim işgücüne bağımlı olmasının aksine, yıllardır İsrail’de gelişmiş araştırma ve geliştirme merkezleri işletmektedir. Bu tesislerde, çoğu ülkenin yedek subay kadrosunda görev yapan İsrailli mühendisler çalışmakta ve sadece ürünleri monte etmekle kalmayıp kritik teknolojilerin geliştirilmesi üzerinde de çalışmaktadırlar. Apple İsrail müdürü Rony Friedman’a göre, İsrailli “ekipler, şirketin cihazlarının kalbinde yer alan yongalar, kameralar, modemler ve yapay zekâ alanlarında görev almaktadır.”

İsrailli mühendislerin bu kritik bileşenlerin tasarımında yer alması ve altta yatan mimariye ve donanım yazılımına erişim imkânına sahip olmaları, Washington’un Çin teknolojisine uyguladığı aynı ulusal güvenlik incelemesini gerektirmez mi? Bu sistemlerin geliştirilmesinde yer alan mühendisler, bir cihazın iletişim altyapısının en temel unsurlarına erişim hakkına sahip olabilir.

Geliştirme aşamasında kasıtlı olarak güvenlik açıkları veya gizli erişim mekanizmaları yerleştirilmişse, bunlar milyonlarca kullanıcının mahremiyetini ve güvenliğini tehlikeye atabilir.

Bu endişe varsayımsal değildir. İsrailli NSO Group şirketi, akıllı telefonlara uzaktan sızabilen sofistike bir casus yazılım olan Pegasus’u geliştirmiştir. Temmuz 2021’de Pegasus Projesi, NSO Group’un Pegasus casus yazılımının dünya çapında cep telefonlarına sızmak için kullanıldığını ortaya çıkarmıştır. Eylül 2023’te Toronto Üniversitesi’ne bağlı Citizen Lab, NSO Group’a atfedilen ve kurbanın herhangi bir müdahalesi olmadan iOS 16.6 çalıştıran, tamamen güncellenmiş iPhone’ları tehlikeye atabilen bir sıfır tıklama istismar zinciri olan BLASTPASS’ı ortaya çıkardı. İsrail istihbaratıyla bağlantılı NSO Group’un casus yazılımı, milyonlarca Amerikalının en mahrem iletişimlerini ve kişisel bilgilerini emanet ettiği cihazlardaki zayıflıklarından yararlanarak gerçek hedeflere karşı kullanıldı.

Nvidia CEO’su Jensen Huang’ın son zamanlarda istifası, bir Çin asıllı Amerikalı söz konusu olduğunda kişisel ilişkilerin ne kadar çabuk ulusal güvenlik meselesine dönüşebileceğini göstermektedir. Huang, Pekin adına casusluk yaptığı şüphesi bulunan Çinli iş kadını Alice Huang ile olan ilişki de dâhil olmak üzere, çok sayıda evlilik dışı ilişkinin ortaya çıkmasının ardından 12 Kasım’da istifa etti. Casusluk iddiaları bağımsız kaynaklarca doğrulanmamıştır ve Çin bu iddiaları reddetmektedir.

Aynı tartışmanın Yahudi asıllı bir Amerikalı yönetici ile İsrailli bir kadın arasında yaşandığını hayal edin. Kimse, hemen antisemitizm suçlamalarıyla karşı karşıya kalmadan İsrail casusluğu hakkında soru sormaya cesaret edebilir mi?

Oysa, her ikisi de son derece hassas hükümet sırlarına erişimi olan Jonathan Pollard ve Pentagon yetkilisi Lawrence Franklin dâhil olmak üzere, ABD içinde faaliyet gösteren Yahudi asıllı Amerikalı-İsrailli casusların belgelenmiş vakaları mevcuttur.

Mesele, kimsenin soyu ya da kişisel ilişkileriyle ilgili değil. Asıl mesele, Çin asıllı bir Amerikalı söz konusu olduğunda potansiyel yabancı casusluk faaliyetlerinin incelenmesinin meşru hale gelmesi, ancak İsrail yanlısı Yahudi Amerikalılar söz konusu olduğunda bunun siyasi bir tabu haline gelmesidir.

Bir Çin vatandaşı ile bir Çin istihbarat birimi arasındaki bağlantı hipotezinin aksine, NSO Group’un kurucuları İsrail’in askeri istihbarat birimi 8200’den geliyordu. Dahası, Pegasus casus yazılımı operasyonları ve ihracatı, İsrail Savaş Bakanlığı’ndan önceden onay alınmasını gerektiren doğrudan İsrail hükümeti denetimine tabiydi.

Huang’ın dünyanın en büyük yapay zekâ şirketinin başındaki koltuğundan indirilmesinden bahsetmişken, 24 saat geçmeden İsrailli gazeteler, Nvidia CEO’su pozisyonu için değerlendirilen üç potansiyel İsrailli adayı tartışmaya veya öne çıkarmaya başlamıştı. Bu kadar çabuk olması, bunun sadece bir tesadüf mü, yoksa hazırlanan yedeğin hazır hale gelmesiyle birlikte uzun süredir devam eden evlilik dışı ilişkileri ortaya çıkaran hesaplı bir istihbarat operasyonu mu olduğunu merak ettiriyor.

Ticaret Bakanlığı, 2025 yılının başlarında hassas kişisel bilgilere erişebilecek yabancı kontrolündeki teknolojiler konusunda uyarıda bulunmuştu. Kapsamdaki sistemler arasında hücresel, Bluetooth, Wi-Fi ve uydu iletişimleri yer alıyor. Raporda Çin ve Rusya’dan bahsediliyor, ancak casusluk yaptığı kanıtlanmış İsrailli şirketlerden söz edilmiyor.

Washington, yabancı gözetim veya istismar riski nedeniyle Çin teknolojisini potansiyel bir ulusal güvenlik tehdidi olarak görüyorsa, aynı standart, şirketleri Washington’un Çin’in gerçekleştirebileceğinden korktuğu casusluk faaliyetlerinin aynısını yapan bir ülkenin teknolojisi için de geçerli olmalıdır.

Bir Çinli şirket bir iletişim bileşeni geliştirdiğinde, Washington bunu kimin tasarladığını, şirketi kimin kontrol ettiğini, teknolojinin nerede geliştirildiğini, hangi verilere erişebildiğini ve Çin hükümetinin şirketi işbirliği yapmaya zorlayıp zorlayamayacağını sorar.

Bunlar meşru ulusal güvenlik sorularıdır. Bu nedenle, şirketlerini etkileme ya da geliştirdikleri teknolojilerden yararlanma imkânına sahip her yabancı hükümet için de aynı şekilde geçerli olmalıdır.

Nitekim, teknoloji ne kadar mahrem olursa, bu sorular da o kadar önemli hale gelir. Bir elektrikli araç, Amerikalıların nereye seyahat ettiklerine dair muazzam miktarda bilgi toplayabilir. Bir akıllı telefon ise çok daha mahrem bilgileri ortaya çıkarabilir: kiminle iletişim kurduğumuzu, nerede uyuduğumuzu, kiminle buluştuğumuzu, neyi fotoğrafladığımızı, neyi aradığımızı ve ne söylediğimizi.

İsrail’in akıllı telefon gözetimine dâhil olduğu doğrulanmışken, İsrailli yedek askerlerin kritik Amerikan iletişim teknolojisinin tasarımına katılımı neden aynı ulusal güvenlik endişelerini uyandırmasın?

Çin teknolojisi, gözetimden korunmak için incelemeyi gerektiriyorsa, casusluk geçmişi göz önüne alındığında İsrail ile bağlantılı teknoloji de en azından aynı, hatta daha fazla incelemeyi hak ediyor. Aksi takdirde, Washington’un ulusal güvenlik politikası, vatanı korumaktan çok, kimin Amerikalıları gözetleyebileceğine odaklanan bir hale gelme riskiyle karşı karşıya kalır.

* Jamal Kanj, “Children of Catastrophe: Journey from a Palestinian Refugee Camp to America” (Felaketin Çocukları: Bir Filistin Mülteci Kampından Amerika’ya Yolculuk) ve diğer kitapların yazarıdır. Çeşitli ulusal ve uluslararası yayınlarda Arap dünyasına ilişkin konularda sık sık yazılar kaleme almaktadır.

HABERE YORUM KAT
Önceki ve Sonraki Haberler
Bunlar da İlginizi Çekebilir