Abdel Qader Sabbah / Drop Site
El-Abd Ebu Beid, Gazze Şehri’nin batısındaki sahil şeridinde bulunan harap çadırının dışında, geçici masa olarak kullandığı bir taş yığınının üzerine bir kutu gıda yardımı koydu. Karton kutunun üzerinde Birleşmiş Milletler Dünya Gıda Programı’nın (WFP) mavi logosu ve kutunun 11 Temmuz 2026 tarihinde paketlendiğini gösteren bir damga vardı. Ebu Beid kutunun içindekileri tek tek inceledi: bir plastik şişe ayçiçek yağı, bir torba kırmızı mercimek ve sekiz kutu humus ya da beyaz fasulye.
“Hiçbir gelirimiz yok,” dedi Ebu Beid, Drop Site News’e. “Dünya Gıda Programı’ndan gelen kahverengi kutulara büyük ölçüde bağımlıyız.”
“Aslında bu kutuların içeriğinin iyileştirilmesini umuyorduk, çünkü içlerinde pirinç, mercimek ve hep aynı şeyler var,” diye devam etti. “Bunun yerine, yardımın kesileceğini duyunca şok olduk.”
Ebu Beid, 20 Ekim’de Drop Site’a konuştu; bu, WFP’nin fon yetersizliği nedeniyle Gazze’deki gıda yardımını yaklaşık üçte bir oranında azaltacağını ve yarım milyon Filistinliyi hayati önem taşıyan gıda yardımından mahrum bırakacağını duyurmasından bir gün sonraydı. Bu kesintilerle gıda payları da yarı yarıya azaldı; aileler artık ayda iki yerine sadece bir gıda paketi ve daha küçük bir buğday unu torbası alıyor. Buna ek olarak, WFP sağladığı günlük sıcak yemek sayısını 250.000’den 150.000’e düşürdü. Öte yandan, İsrail ordusunun kontrolündeki “sarı hat”ın yakınları da dahil olmak üzere Gazze’nin ulaşılması en zor bölgelerinde yaşayan aileler, artık her gün değil, iki günde bir sıcak yemek alacak. BM ajansı, 75.000 aileye sağlanan nakit yardımın tutarının da azaltılacağını belirtti.
“Bir aile ne yapabilir ki? Ailemde yedi kişi var. Onları nasıl besleyeceğim? Yemekler tekdüze olsa bile, sadece pirinç ve mercimek olsa bile, gelirim yok, bu yüzden çocuklarıma yemek pişirmek için buna güveniyordum,” dedi Ebu Beid. “Bu bir insani suçtur. İnsanlar her gün öldürülüyor ve katlediliyor, şimdi de onların yiyeceklerini kesiyorsunuz. Bu felaket.”
WFP’nin açıklaması, İsrail’in Gazze’ye yönelik saldırılarına son vermesi ve gıda, yakıt, ilaç ve diğer temel ihtiyaç maddelerinin tedarikini uzmanların ‘gerekli asgari seviyelere’ geri getirmesi beklenen “ateşkes” anlaşmasından biraz fazla bir yıl sonra geldi.
Bunun yerine, İsrail ordusu saldırılarına devam ederek 1.500’den fazla erkek, kadın ve çocuğu öldürdü; aynı zamanda anlaşmayı ihlal ederek Gazze’ye girmesine izin verilen yardım miktarını ciddi şekilde kısıtladı. Sağlık Bakanlığı’na göre, yalnızca Ekim ayında İsrail doğrudan saldırılarla 23’ü çocuk olmak üzere 143 Filistinliyi öldürdü ve 670’den fazlasını yaraladı.
İsrail’in durmak bilmeyen saldırıları, BM Bağımsız Uluslararası Soruşturma Komisyonu’nu bu ayın başlarında, İsrail’in “sözde ateşkes anlaşmasından sonra bile Filistin halkını tamamen veya kısmen yok etme niyetiyle soykırım eylemleri gerçekleştirmeye devam ettiği” sonucuna varmaya itti.
Soykırımın dördüncü yılına girmesiyle birlikte, açlık ve yetersiz beslenme seviyeleri bir kez daha artıyor. Gazze’ye sağladığı gıda yardımını büyük ölçüde azalttığını duyuran Dünya Gıda Programı (WFP), tahmini 1,4 milyon Filistinli’nin, yani Gazze nüfusunun %67’sinin “kriz düzeyinde veya daha kötü” akut gıda güvensizliği yaşadığını belirtti. Yaklaşık 200.000 kişi, açlıktan ölümleri önlemek için acil gıda yardımına ihtiyaç duyulan “acil durum koşullarında” yaşamaya devam ediyor.
“Un, pirinç, mercimek, makarna, nohut ve fasulye gibi her şey için bu yardım paketlerine muhtacız. Yediğimiz şeylerin çoğu fasulye, pirinç ve mercimek. Unu ise ateşin üzerindeki metal bir tavada ekmek yapmak için kullanıyoruz,” dedi Linda Ebu Warda, Drop Site’a. O, pirinç yahnisi ile dolu kararmış bir tencereyi karıştırırken, kocası Fares ise tencerenin altındaki ateşe küçük odun parçaları atıyordu — ince metal bir kutu, derme çatma bir ocak görevi görüyordu. “Şimdi yardımın kesildiğini ya da kesileceğini söylüyorlar. Zaten elimizdeki az miktarla zar zor idare ediyoruz. Yardımları tamamen keserlerse ne olacağını bir düşünün. Gördüğünüz gibi çocuklarım var. Açlıktan ölecekler.”
“Zaten bir kıtlık dönemi yaşadık. Bunu tecrübe ettik. Aldığımız yardım miktarını azaltmalarını değil, artırmalarını umuyorduk,” diye ekledi.
2025 yılının ortalarında Gazze tam anlamıyla bir kıtlığın pençesine düştü; Filistinliler sokaklarda yere yığılıyordu ve her gün erkekler, kadınlar ve çocuklar açlık ve yetersiz beslenmeden hayatını kaybediyordu. Mart 2025’te tam bir abluka uygulayan İsrail’in açlık kampanyasının ardından, BM’nin yerini alan ve ABD ile İsrail destekli Gazze İnsani Yardım Vakfı (GHF) tarafından denetlenen özelleştirilmiş bir “yardım dağıtım” sistemi devreye girdi. Amerikan paralı askerler tarafından korunan ve İsrail askerlerinin işgal ettiği bölgelerde bulunan, tüm bölgeye yayılmış sadece dört dağıtım noktası ile GHF noktaları, yiyecek arayan açlıktan kıvranan Filistinliler için ölüm tuzaklarına dönüştü. 2.600’den fazla Filistinli, GHF dağıtım merkezlerinde veya bunların yakınında ya da bölgeye girmesine izin verilen az sayıdaki BM konvoyunda hayatını kaybetti.
“İnsanların çocuklarına bir lokma yemek getirmek için hayatlarını tehlikeye atmak zorunda kaldıkları eskisi gibi bizi Zikim’e geri dönmeye zorlamak yerine, bu yardımın resmi ve yasal yollardan girmesine izin vermelerini umuyoruz,” dedi Linda’nın eşi Fares, 2025 yılında yüzlerce Filistinlinin öldürüldüğü yardım dağıtım merkezlerinden birine atıfta bulunarak. “Bir adam dışarı çıkardı ve bir torba unla eve dönmek yerine, ceset torbasında geri gelirdi.”
Gıda kıtlığı ve İsrail’in Gazze’ye açılan geçiş noktalarını keyfi olarak kapatması sonucunda gıda fiyatları fırladı. Ekim ortasında İsrail, Gazze’ye yönelik tüm ticari sevkiyatları aniden durdurdu. Ticari malların girişine birkaç gün sonra yeniden izin verilse de, bu kısa süreli kapatma yine de fiyatların hızla yükselmesine neden oldu.
“Fiyatları yukarı çeken şey sınır geçişlerinin kapatılmasıdır,” dedi Linda Ebu Warda. “Yemek pişirmek istediğimizde, tek bir soğanı bile alamıyoruz, çok pahalı. Soğan kilosu 30 ya da 40 şekel [yaklaşık 9,5 ila 12,75 dolar], bu yüzden soğan kullanmadan idare etmek zorunda kalıyoruz… Eskiden fiyatı dört ya da beş şekeldi [yaklaşık 1,25 ila 1,60 dolar].” Ebu Warda, “İnsanların hiçbir şey alacak parası yok. Şeker, gıda, yemeklik yağ ve sebzelerin fiyatlarını artırdılar,” diye ekledi.
Diğer insani yardım kuruluşları da Gazze’ye yönelik yardım dağıtımını azalttı. Mayıs ayında, Gazze’deki en büyük sıcak yemek sağlayıcısı olan World Central Kitchen (WCK), dağıtım miktarını yarı yarıya azaltarak günlük yaklaşık bir milyon öğünden 500.000’e düşürdüğünü duyurdu. WCK, bu kararın “tamamen mali baskıdan kaynaklandığını” belirterek, ABD ve İsrail’in İran’la sürdürdüğü savaş ve Hürmüz Boğazı’nın kapatılması sonucu gıda fiyatlarının yükseldiğini gerekçe gösterdi.
Gazze Şehri’nde yazar ve ekonomi araştırmacısı olan Ahmed Ebu Kamar, Drop Site’a “Gazze’de kıtlık sona ermedi” dedi. “Belki şiddeti biraz azalmıştır. Geçen yaza baktığımızda, kıtlık son derece şiddetliydi. Geçen Ekim’deki ateşkes anlaşmasından bu yana İsrail, kasıtlı açlık politikası izliyor. Başka bir deyişle, insanlara her gün en azından hayati ihtiyaçlarını karşılayacak kadar, hatta bazen bundan daha azını bile yedirebilir, ancak gıda güvenliğini sağlamak ve yaşamlarını sürdürmek için ihtiyaç duydukları şeyleri sağlamıyor.”
“Kıştan son derece, son derece korkuyoruz”
Gazze Şehri’nin batısındaki kumlu sahil şeridinde aynı çadır kampında yaşayan Muhammed Zayed, ilkel aletler kullanarak çadırının etrafına muşamba ve battaniyelerden bir duvar örmeye çalıştı. Rüzgâr, ince metal direklere ve yere çakılmış, tel ve ip parçalarıyla birbirine bağlanmış tahta parçalarına asılı kumaş ve muşamba parçalarının arasından esiyordu.
“Burada, sahilde, hem yazın hem de kışın çok büyük zorluklar yaşıyoruz. Ve şimdi, kış yaklaşırken, hazırlık yapmaya çalışıyoruz çünkü burada yaşamak son derece zor,” dedi Zayed, 14 Ekim’de Drop Site’a verdiği demeçte. “Bu çadırlar buna dayanamaz çünkü yıpranmış ve parçalanmak üzere. Üç yıllık oldular artık.”
“Kıştan son derece, son derece korkuyoruz,” diye devam etti. “Muşambaları dikmeye ve metal direkleri düzgün bir şekilde sabitlemeye çalışıyoruz. Rüzgârın etkisini azaltmaya çalışıyoruz, çünkü aksi takdirde her şeyi uçurur. Bu durum benim için ve buradaki herkes için son derece zor. İnsanların çadırları yıpranmış, parçalanmış, etraflarında çöküyor. Kimsenin kışa hazırlanmak için çadırını yenileme ya da muşambalarını değiştirme imkânı yok.”
“Bütün bunlar sadece bir yanılsamadan ibaret,” dedi, brandaları işaret ederek. “Bütün bunlar uçup gidecek.”
Zayed’in çadırı, Gazze’nin kuzey sahil şeridindeki devasa bir çadır kampının parçası. Gazze nüfusunun neredeyse tamamı, İsrail’in saldırısı nedeniyle yerinden edilmek zorunda kaldı; birçok aile defalarca yerinden edildi. Gazze’deki Filistinlilerin çoğunluğu şu anda çadır kamplarında sıkışık bir şekilde yaşıyor. Her açık alan harap çadırlarla dolmuş durumda; sokaklar, meydanlar, stadyumlar, avlular ve tarlalar çadır kamplarıyla kaplı.
Uygun barınak eksikliği, özellikle şiddetli yağmurlar, şiddetli rüzgârlar, sel ve düşük sıcaklıkların yaşandığı kış aylarında felaketle sonuçlanmış, hatta can kaybına yol açmıştır. Son üç kış boyunca, Gazze’de Filistinliler —çoğunluğu bebekler olmak üzere— soğuğa maruz kalma sonucu hipotermi nedeniyle hayatını kaybetmiştir; sadece geçen kış 11 çocuk hayatını kaybetmiştir.
BM İnsani İşler Koordinasyon Ofisi, geçen hafta yayınladığı son durum raporunda, “Nüfusun neredeyse tamamı hâlâ harap olmuş çadırlarda ve derme çatma barınaklarda hayatta kalmaya çalışırken, soğuk, rüzgâr, yağmur ve sel risklerine karşı yeterli koruma olmadan dördüncü kışa hazırlanıyor; insani durum hâlâ felaket boyutlarında” dedi.
Ateşkesin başlamasından bu yana İsrail, kontrol alanını belirleyen Sarı Hattı genişleterek iç kesimlere doğru ilerlemeye devam etti ve Filistinlileri daha da batıya, bölgenin sadece %30’luk kısmına sıkıştırdı. İsrail ayrıca, anlaşmaya aykırı olarak yeniden inşa malzemeleri ve mobil evlerin girişini engelledi; Gazze’ye sokulmasına izin verilen çadır ve barınak malzemelerinin sayısını da ciddi şekilde kısıtladı.
“Ateşkes ilanından önce yerinden edilenlerin, kaçtıkları bölgelere geri dönme ihtimalleri çok az ya da hiç yok; bu bölgelerin çoğu, sözde sarı çizginin ötesinde kaldıkları için erişilemez durumda. Ve bu insanlar defalarca yerinden edilmeye devam ediyor,” dedi işgal altındaki topraklarda BM İnsan Hakları Sorumlusu Ajith Sunghay, geçen hafta yaptığı açıklamada. “Bu acıya bir son verilmelidir. Gazze’deki çoğu Filistinli için bu, yerinden edilmenin dördüncü yılı; yağmura dayanamayacak kadar dayanıksız çadırlarda geçirilen dördüncü kış ve tüm bu süreç boyunca hâlâ ateş altında kalıyorlar.”
Soykırımdan önce Khalda Ghattas, Gazze Şehri’nin Tuffah Mahallesi’ndeki bir dairede yaşıyordu. “Eskiden betonla korunan, sıcak, şilteleri, mobilyaları ve halıları olan bir apartman dairesinde yaşıyordum. Ne kadar güzel bir evdi,” diye anlattı Drop Site’a. Şimdi ise kumların üzerinde dayanıksız bir çadırda yaşıyor. “Sonra limana sürüldük. Soğuk şimdiden bizi canlı canlı yiyor. Rüzgârı dışarıda tutamıyoruz.”
Şöyle devam etti: “Bir muşamba geriyorsun, bir diğeri düşüyor. Bir battaniye seriyorsun, o da düşüyor. En büyük sorun ise iyi ve sağlam muşambalar alacak paramın olmaması. Alsam bile, onu tutturmak için metal direklere ihtiyacım var. Elimizde hiçbir şey yok.” Ciddi kıtlık nedeniyle Ghattas, bir brandanın fiyatının 180 ile 200 şekel (yaklaşık 57 ila 64 dolar) arasında değiştiğini söyledi. “O parayı nereden bulacağım? Bunu karşılayamıyorum,” dedi. “Hâlâ sonbahardayız ama rüzgâra bile dayanamıyoruz. Gördüğünüz gibi çocuklarım var. Bebekler de dâhil olmak üzere çok sayıda çocuğum var. Bu küçük kızın astımı var ve solunum yolu hastalığı olan çocuklarım da var. Ben romatizma hastasıyım ve kocamın da kalp rahatsızlığı var.”
Gazze’nin kuzeyindeki Beyt Hanun’dan yerinden edilen Nasser El-Shanbari, şu anda Gazze Şehri’nde muşamba, yatak, çarşaf ve diğer barınma malzemeleri satan küçük bir sokak tezgâhı işletiyor.
“Bu sezon brandalar daha da kıt hale geldi, fiyatlar yükseldi ve insanların çok az parası var,” dedi El-Shanbari, Drop Site’a. “Elimizdeki brandaların bazıları kullanıma bile uygun değil. Son günlerde aldıklarımız, rüzgâr ve yağmurda iki ya da üç aydan fazla dayanamadan parçalanıyor. Fiyatlar yükseldi ve son zamanlarda teslimatlar da azaldı. Bunları hem halktan hem de tüccarlardan alıyoruz, ancak mevcut miktarlar çok sınırlı.”
Sözlerine şöyle devam etti: “Eskiden 10 şekel olan bir tahta parçası şimdi 150 şekel. Eskiden 10 şekel olan küçük bir çivi paketi şimdi 50 şekel. Her şey pahalı. Ahşap, çivi ve brandalarla bir barınak kurmak en az 5.000 şekel [yaklaşık 1.600 dolar] tutar.”
Başka çaresi kalmayan birçok aile, çökme riski taşıyan ve ağır hasar görmüş binalarda barınmaya başladı. En ölümcül vakalardan birinde, Eylül ayında Gazze Şehri’nde bir konut binasının çökmesi sonucu 12’si çocuk olmak üzere en az 21 Filistinli hayatını kaybetti, 45 kişi de yaralandı. Binada 100’den fazla kişinin barındığı tahmin ediliyor.
Muhammed El-Shabrawi şu anda Sarı Hattın yakınındaki Cebaliya mülteci kampında, ağır hasar görmüş aile evinde yaşıyor. Bölgedeki neredeyse tüm binalar gibi, onun evi de savaş sırasında bombalandı ve bu saldırıda ailesinden birkaç kişi hayatını kaybetti. Duvarların neredeyse hiçbiri sağlam kalmamış ve birçok oda açıkta kalmış durumda. El-Shabrawi, kendini hava şartlarından korumak için muşamba ve çarşafları binaya germeye başladı.
“Açıklıkları brandalar ve kumaş şeritleriyle kapatmaya çalışıyoruz. Arkamdaki duvar bile brandadan yapılmış ve burada gördüğünüz her şey brandalarla kaplı. Bunları satın almamız son derece zor çünkü çok pahalılar,” dedi El-Shabrawi, Drop Site’a.
“Bombalanmış bir evde yaşıyoruz. Duvarları ve çatıyı örtmek için çabalıyoruz. Yarın yağmur yağarsa, çatının her yerinden su sızacak. Sızmayan ve üzerimize su dökülmeyen tek bir yeri bile yok.”
*Sharif Abdel Kouddous ve Jawa Ahmad bu habere katkıda bulundu.

