SAĞLIKTA MAHREMİYET TARTIŞMALARI VE SINIRLARI
Dr. Lokman Aydoğdu / Doğru Haber
Devamlı gündemde olan bir konu olsa da yetkililerin sorunu sümen altı yapmalarından dolayı problem tekrarlanmaya yer yer tartışma ve toplumsal huzursuzluk oluşturmaya devam etmektedir. Sorunun mağduriyetini de annelerimiz, kızlarımız en çok da en hassas ve sağlık hizmetine en çok ihtiyaç halinde gebe haldeyken yaşamaktadırlar En son Adana ilimizde yaşayan üzücü olayın tekrar etmemesi için herkesi hasta haklarına saygıya hastanın makul isteklerine anlayışa çağırıyorum.
Bir bayan kadın hastalıkları ile ilgili erkek doktora muayene olmak istemiyorsa devlet buna çözüm bulmak zorunda değil mi? Devlet vatandaşlarının eşit vatandaşlık hakkı sebebiyle topluma sunduğu sağlık hizmetini Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı olan tüm bireylere ulaştırmak zorundadır. Bayanların belli bir kısmı kadın hastalıkları ile ilgili hastalıklarında erkek doktora muayene olmak istemiyor ve ortamda erkek olmasından rahatsız oluyor. Çok mu anormal bir durum? Malum İslam düşmanı fanatik kesimler dışında tüm kesimlerin dindar olsun veya olmasın normal ve saygıyla karşılayacağı bir durum. Ama toplumun ezici çoğunluğu Müslüman olan bir ülkede bir bayan hastanın, annenin, gebenin bayan doktor talep etmesi Türkiye’de BEYAZ kod sebebi.
Hastanelerimizde bayan hastaların belli bir kısmı kadın doğum bölümlerinde erkek bireyin ortamda olmamasını isteyince durum ciddi bir paranoyağa bağlanıyor. Hekim kendine hakaret olarak görüyor. Aslında çok basit bir istek. Acil durumlar dışında küçük düzenlemeler basit özen haliyle bu hasta grubunun haklı isteği yerine getirilebilir. Ancak çoğu zaman bu isteğe hekim arkadaşlarımız ne yazık ki savaş açıyorlar. Git Arabistan’a. Burada doktor seçemezsin özele git vb. cevaplar. Hekim hastasının bu kaygısına saygı duymalı bunu kişisel algılamamalı, bayan doktor isteyen hasta üzerinde 10 erkek hekime eğitim vermemelidir.
Bu istek ülkemize özel değildir. Dünyanın farklı ülkelerinde bu hassasiyeti olan bayanlar mevcuttur ve buna uygun düzenlemeler mevcuttur.
Sadece Kadın Doktor ve Personel: Japonya'da Oike Clinic Ladies Plaza gibi check-up merkezlerinde veya Ikuaikai Ladies Clinic gibi özel jinekoloji kliniklerinde doktorlar, hemşireler ve ultrason teknisyenlerinin tamamı kadındır.
Erkek Refakatçi Yasağı: Bu tarz kliniklerin en katı kuralı, bekleme salonuna bile erkeklerin alınmamasıdır. Hastanın eşi veya erkek akrabaları kapıda ya da bina dışında beklemek zorundadır. Bu, kadın hastaların muayene öncesinde kendilerini tamamen rahat ve güvende hissetmeleri için uygulanır.
Tokyo Women's Medical University Hospital gibi tıp fakültesi hastanelerinde dahi, genel personel karma olsa da jinekoloji ve kadın sağlığı departmanlarında hastaya doğrudan temas eden ekipler ağırlıklı olarak kadın doktorlardan kurulur.
Güney Kore: Estetik ve kadın sağlığı kliniklerinin çok geliştiği Güney Kore'de de tıpkı Japonya gibi "Sadece Kadın Doktorlar" (Female Doctors Only) konseptli jinekoloji klinikleri ticari bir model olarak çok yaygındır. Erkek hastaların girişine izin verilmez.
Hindistan: Kültürel ve muhafazakar nedenlerle, özellikle doğum ve jinekoloji odaklı zincir özel hastanelerde (Motherhood Hospitals veya Apollo Cradle gibi) hastaların talebi üzerine "Tamamen Kadın Sağlık Ekibi" (All-Female Medical Team) seçeneği sunulur. Doğumhaneye erkek doktor veya erkek hemşire sokulmaması garanti edilebilir.
Malezya ve Endonezya gibi ülkelerdeki bazı özel İslami hastanelerde (Islamic/Sharia-compliant hospitals), doğum birimlerindeki personelin tamamı kadınlardan seçilir. Acil cerrahi müdahale gerekmedikçe erkek personel sürece dahil edilmez.
Halkımızın bir kısmının talebi olan kadın hastalara kadın doktor ve kadın personelin hizmet etmesi zor bir iş değildir. Anlayışla karşılama ve yönetmelikte yer vererek gerçekleştirilecek basit bir iştir. HÜR DAVA PARTİSİ kısa süre önce bununla ilgili kanun teklifi vermiş, sadece bayan doktor ve personellerin çalışacağı kadın doğum hastanelerinin kurulmasını teklif etmiş, bayanların sesi olmuştur. Meseleyi ideolojik, dini kısımlardan çıkarıp saf insani bir ihtiyaç zemininde okuyup bazı bayanların bu hassasiyetlerinin olabileceğinin ve buna saygı duyulması gerektiği görülmelidir.
Acil durumlarda, acil cerrahi durumlarda, acil doğumlarda personel probleminin olduğu durum dışında bir bayanın poliklinik şartlarında elektif şartlarda bayan doktor ve bayan personel isteme hakkı olmalıdır ve insanlar buna saygı göstermeli kişisel polemiklere, siyasi tartışmalara dönüştürmemelidir.
