Irak Seçimlerini Kim Kaybetti? / Murat ÖZER
İşgalin 7. yılında Irak bir kez daha seçimlere gitti. İyad Allavi liderliğindeki "Iraklılar Listesi" ipi göğüsledi. 91 sandalye kazanarak seçimlerin galibi olan Allavi, işgal sonrası Irak siyasetinin yakından tanıdığı bir isim. ABD'nin Irak'taki işgal güçleri kendisini, Saddam Hüseyin'in devrilmesinden sonra oluşturulan geçici yönetim başına getirmişti. 28 Mayıs 2004 ve 7 Nisan 2005 tarihleri arsında Irak'ı seçimlere götürecek geçici yönetimin başına getirilen İyad Allavi, Bağdat doğumlu Şii bir siyasetçi. İngiliz vatandaşı olan Allavi, Körfez Savaşı öncesine kadar Baas Partisi üyesiydi, neredeyse tüm Iraklılar gibi.
Irak seçimlerini kimlerin ya da hangi güç odaklarının kaybettiğini anlayabilmek için, Irak siyasetine işgal sonrası yön veren birkaç temel figürü kısaca tanımak gerekiyor. Seçimlerden sonra kimilerinin İslamcı-laik denklemine konuyu indirgemesi sebebiyle bu konuyu vuzuha kavuşturmamız daha bir önem kesbediyor çünkü. Allavi'nin, başbakanlığı 2005 seçimlerinden sonra devrettiği İbrahim Caferi, Baas muhalifi Dava Partisi'nin sözcüsü olarak, Saddam Hüseyin'e karşı muhalefetini yıllarca İran'da sürdürdükten sonra Londra'ya yerleşmişti. 1989 yılından Irak'ın işgal edildiği 2003 yılına kadar İngiltere'de yaşayan Caferi, bu yıllar arasında muhalefetini Londra merkezli olarak yürüttü. İşgalin ardından ülkesine döndüğünde ise ABD tarafından oluşturulan Geçici Yönetimin Devlet Başkanı olarak atadığı Gazi el Yaver'in iki yardımcısından birisi oldu.
Irak Şiilerinin önemli bir kısmının merce-i taklid olarak kabul ettiği Ayetullah Sistani'nin desteğiyle, başkanlığını şimdiki Ammar el-Hekim'in babasının yaptığı Irak İslam Devrimi Konseyi, Dava Partisi ve Mukteda Sadr'ın oluşturduğu Şii ittifakın adayı olarak 2005'te seçimlere girdi. Seçimler sonunda başbakan oldu. Fakat ülkede asayişi yeterince sağlayamayınca gözden düştü ve koltuğunu 2006 yılında şimdiki başbakan ve Şii ittifakın diğer önemli ismi, aynı zamanda Dava Partisi'nin de diğer önemli bir ismi olan Nuri el-Maliki'ye bıraktı. Şii partilerin içerisinde şüphesiz en önemlisi durumunda olan Irak İslam Devrimi Konseyi (IİDK)'dir. Özellikle Güney Irak'ın pek çok önemli kentinde tartışmasız bir hâkimiyeti olan parti yıllarca Saddam karşıtı muhalefetin öncü gücü ve İran'da Bedir Tugayları ismiyle hatırı sayılır bir silahlı kuvvete sahip olmuştu. Bu silahlı grup daha sonra Irak İçişleri Bakanlığı'nı elinde tutan Şii ittifakın da yönlendirmesiyle Irak polisinin ve işgal sonrası tamamen lağvedilen Irak ordusunun yeniden oluşturulması sırasında yeni Irak ordusunun başat kuvvetine dönüşecekti. Kardeşinin öldürülmesi üzerine IİDK'nin başına geçen Abdülaziz el-Hekim de tıpkı diğer Şii liderler gibi ABD'nin Geçici Yönetim Konseyi içerisinde bulunmuş ve oluşturulan hükümette iki bakanlıkla temsil edilmişti.
