İran Dışişleri Bakanlığı, düşük düzeyde zenginleştirilmiş 1200 kg uranyumun, araştırma reaktörlerindeki kullanılabilecek nükleer yakıt karşılığında, Türkiye'ye gönderileceğini açıkladı.
Detayları henüz açıklanmayan planın, Birleşmiş Milletler tarafından İran'a daha önce önerilen bir anlaşmayla paralel olabileceği belirtiliyor.
Anlaşma, İran Cumhurbaşkanı Mahmud Ahmedinejad ile Türkiye Başbakanı Recep Tayyip Erdoğan ile Brezilya Cumhurbaşkanı Luis İnacio Lula Da Silva tarafından Tahran'da imzalandı.
Anlaşma uyarınca, Türkiye, İran'ın yüzde 3,5 oranında zenginleştirilmiş uranyumunun gönderileceği ülke olacak.
İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Ramin Mehmanparast, 1200 kg uranyumun Türkiye'ye gönderildikten sonra Uluslararası Atom Enerjisi Kurumu'nun "bir hafta içinde" haberdar edileceğini açıkladı.
Bu sayede, İran'ın nükleer silah yapma kapasitesine ulaşma riski olmadan nükleer enerjiden yararlanabileceği belirtiliyor.
Anlaşma, Birleşmiş Milletler'in İran'a nükleer programı nedeniyle yeni yaptırımlar uygulanmasının önlenmesine yardımcı olabilir.
İsrail'den tepki
Batılı ülkeler İran'ın nükleer silah geliştirmeye çalıştığını iddia ederken, İran ise nükleer programının barışçı amaçlar için olduğunu savunuyor.
Geçen yıl, Batılı ülkeler, İran'ın düşük düzeyde zenginleştirilmiş uranyum rezervlerini işlenerek nükleer yakıt haline dönüştürülmek üzere Rusya ve Fransa'ya göndermesini önermişti.
Tahran ise, anlaşmaya prensipte yakın olduğunu savunmuş ancak bunu Batının kabul etmediği koşullara tabi tutmuştu.
ABD Yeni Yaptırım Peşinde
ABD'li yetkililer, İran'a karşı yeni bir yaptırım paketini Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi'nden geçirmek üzere diğer ülkelerle anlaşmaya yakın olduklarını söylüyordu.
Üst düzey Amerikalı ve Rus yetkililer, Cumhurbaşkanı Lula'nın ziyaretini, bu ülkeye yeni yaptırımlar uygulamaya başlamadan önce İran'dan bir taviz elde edilmesini umdukları son şans olarak değerlendirdiklerini belirtiyordu.
Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi'nin daimi olmayan iki üyesi olan Brezilya ve Türkiye, nükleer silaha sahip olmayan ve İran'ın nükleer programıyla ilgili sorunların diplomatik yollarla çözülmesinden yana olan ülkeler.
Erdoğan İran'a gidişi öncesinde, ''İran'da en üst düzeyde temaslarımız oldu. Bunun ardından takas ile ilgili süreci başlatma fırsatı bulacağız. Gidiş nedenim o. Takas Türkiye'de olacaksa, biz de buraya gidelim dedik." dedi.
Başbakan ayrıca, atılacak adımlarla İran'ın nükleer programı ve BM Güvenlik Konseyi'nin yaptırımlarıyla ilgili sıkıntıları aşma fırsatı bulmayı umduklarını da belirtti.
(BBC)
