İngiltere'nin Gazze Şeridi'ne yönelik savaşta oynadığı rolün kapsamlı ve kamuya açık bir soruşturmayla incelenmesini talep eden dilekçe, iki haftayı biraz aşkın sürede 100 bin imzayı aştı. Böylece dilekçe, İngiliz Parlamentosu Dilekçeler Komisyonu'na resmen sevk edilerek parlamentoda görüşülmesi için oturum düzenlenmesinin değerlendirilmesi eşiğini geçti.
Dilekçe, 23 Ekim'de Your Party (Sizin Partiniz) lideri Jane Forbes tarafından başlatıldı. Girişim, eski İşçi Partisi lideri Jeremy Corbyn'in, İngiltere'nin katil İsrail'in askerî operasyonlarına katılımını incelemek üzere bağımsız ve yargıç başkanlığında bir soruşturma kurulmasını öngören yasa tasarısının hükümet üyeleri tarafından engellenmesinin ardından gündeme geldi.
Öneri, İngiltere'nin Irak Savaşı'na katılımını inceleyen Chilcot Soruşturması benzeri kapsamlı bir araştırma yürütülmesini öngörüyor. Soruşturmanın Londra'nın Gazze'deki soykırımcı İsrail operasyonlarındaki rolünü; silah satışını, silah tedarikini ve bunların kullanımını, gözetleme uçaklarını ve Kraliyet Hava Kuvvetleri üslerini kapsaması isteniyor.
Dilekçenin 100 bin imza sınırını aşmasını değerlendiren Corbyn, imza verenlerin "İngiltere'nin soykırıma ortaklığı" hakkındaki gerçeği öğrenmek istediğini belirtti. Corbyn, imza sahiplerinin yanıtları, Filistin halkının ise adaleti hak ettiğini söyledi.
Sosyal medya hesaplarından yaptığı açıklamada dilekçenin ulaştığı imza sayısını duyuran Corbyn, parlamentonun Dilekçeler Komisyonu'na başvurarak konunun mümkün olan en kısa sürede görüşülmesi için oturum düzenlenmesini talep ettiğini açıkladı. Corbyn, kampanyaya destek veren ve imza atan herkese teşekkür etti.
Corbyn, hükümetten Ekim 2023'teki Nova Festivali saldırısından bu yana alınan kararların ayrıntılarını kamuoyuyla paylaşmasını istedi. İsrail'e hangi silahların sağlandığı, Gazze hakkında hangi istihbarat bilgilerinin toplandığı ve bunların nasıl kullanıldığı, ayrıca bakanların hangi hukuki danışmanlıkları aldığı ve hangi kararları verdiği sorularının yanıtlanması gerektiğini vurguladı.
Talebin yalnızca parlamentoda yapılacak bir görüşmeyle sınırlı olmadığını belirten Corbyn, İngiltere'nin katil İsrail'in askerî operasyonlarına katılımının bütün boyutlarını ortaya çıkarabilecek, yetkilileri sorgulama yetkisine sahip tamamen bağımsız ve kamuya açık bir soruşturma yürütülmesi gerektiğini söyledi.
Corbyn, hükümetin gerçeğin ortaya çıkarılması çabalarını engellememesi gerektiğini belirterek, "Hükümetin saklayacak bir şeyi yoksa gerçeği ortaya çıkarma çabalarımızı neden engelliyor?" diye sordu. Denetim ve hesap verebilirlik süreçlerinin geciktirilmesinin İngiltere'nin olası suç ortaklığına ilişkin soru işaretlerini ortadan kaldırmayacağı uyarısında bulundu.
İngiltere ile işgal rejimi arasındaki askerî ilişkiler uzun süredir eleştirilere konu oluyor. Bu eleştiriler, 2025 yılında Birleşmiş Milletler'e bağlı bir komisyonun Gazze'deki katil İsrail eylemlerinin soykırım niteliğindeki eylemlerle örtüştüğü sonucuna ulaşmasının ardından daha da arttı.
İngiliz hükümeti daha önce, silahların uluslararası insancıl hukukun ihlalinde kullanılabileceği riskini gerekçe göstererek işgal rejimine yönelik 30 silah ihracat lisansını askıya almıştı. Ancak birden fazla ülkenin üretimine katıldığı F-35 hayalet savaş uçaklarının üretim programında kullanılan İngiliz parçaları bu kararın dışında tutulmuştu.
İngiltere, dünya genelinde üretilen her F-35 savaş uçağının parçalarının yaklaşık yüzde 15'ini sağlıyor. İşgal rejiminin hava kuvvetleri de bu uçakları Gazze'ye yönelik saldırılarda defalarca kullandı.
Birleşmiş Milletler verilerine göre katil İsrail'in bombardımanları sonucunda Gazze'deki konut altyapısının yaklaşık yüzde 90'ı hasar gördü.
Andy Burnham hükümeti, sivillerin öldürülmesini kınamak ve yerleşim birimlerinin ürünlerine ticari kısıtlamalar getirmek gibi adımlarla diplomatik söylemini sertleştirmeye çalışırken, eleştirmenler İngiltere'nin işgal rejimine devam eden desteğinin ayrıntılarının hâlâ yeterince açıklığa kavuşturulmadığını belirtiyor.
Parlamentonun Dilekçeler Komisyonu'nun önümüzdeki haftalarda başvuruyu değerlendirmesi bekleniyor. Dilekçenin 10 bin imza eşiğini aşmasıyla birlikte hükümet, konuya ilişkin yazılı resmî yanıt yayımlamakla yükümlü hâle geldi.
