Cambridge Üniversitesi tarafından yürütülen yeni bir araştırma, Gazze'deki çocukların soykırımcı İsrail'in saldırıları nedeniyle fiziksel olarak tükendiğini, duygusal olarak travma geçirdiğini ve artık oyun oynamak veya öğrenmek gibi gündelik faaliyetleri yerine getiremediğini ortaya koydu.

2024 yılındaki çalışmanın devamı niteliğindeki rapor, savaşın Gazze'deki çocukların yaşamını nasıl kökten değiştirdiğini belgeliyor.

Okulların yıkılması veya kapatılmasının yanı sıra şiddet, açlık ve psikolojik baskı, normal bir çocukluk algısını ortadan kaldırmış durumda.

Araştırmada, bazı çocukların yorgunluktan bayıldığı, ailelerin ise enerji tasarrufu yapmaları için çocuklarına "oyun oynamamalarını" tembihlediği belirtiliyor. Birçok ailenin günde sadece bir kase mercimekle hayatta kalmaya çalıştığı ifade ediliyor.

"Gazzeli olduğumuz için öldürülüyoruz" düşüncesi

Araştırmanın en dikkat çekici bulgularından biri, gençlerin küresel kurumlara ve barış gibi kavramlara olan güvenini tamamen yitirmesi oldu.

Raporda görüşlerine yer verilen bir uluslararası yardım görevlisi, çocukların "Hakların gerçekliği nerede? Sadece Gazzeli olduğumuz için öldürülüyoruz" diye sorduklarını aktardı.

Uzmanlar, çocukların kendilerini "yaşayan ölüler" gibi hissettiklerini ve her şeyden korkar hale geldiklerini belirtiyor.

Kayıp nesil riski büyüyor

Eğitimdeki kesintiler, fiziksel yaralanmalar ve psikolojik travmaların birleşimi, Gazze'nin "kayıp nesil" tehlikesiyle karşı karşıya olduğunu gösteriyor.

1 Ekim 2025 verilerine göre Gazze'de 18 bin 69 öğrenci ve 780 eğitim personeli hayatını kaybetti. Uzmanlar, Gazze'deki çocukların 2020'den bu yana pandemi ve savaş nedeniyle toplamda beş yıllık eğitime eş değer kayıp yaşadığını hesaplıyor. Okulların Eylül 2027'ye kadar kapalı kalması durumunda, gençlerin eğitim seviyelerinin beklenen düzeyin 10 yıl gerisine düşebileceği öngörülüyor.

Batı Şeria ve Doğu Kudüs'te durum

Eğitim krizi sadece Gazze ile sınırlı kalmıyor. Batı Şeria ve Doğu Kudüs'te de Ekim 2023'ten bu yana 891 öğrenci ve 28 öğretmen hayatını kaybetti veya yaralandı. Bu bölgelerdeki okulların da sürekli baskınlar ve geçici kapatmalarla karşı karşıya olduğu, çocukların burada da en az 2,5 yıllık okul kaybı yaşadığı tahmin ediliyor.

Yeniden inşa için devasa bütçe gerekiyor

Filistin genelinde eğitimin yeniden tesis edilmesinin yaklaşık 1,38 milyar dolara mal olacağı hesaplanıyor.

Ancak uluslararası toplumda bir "bağışçı yorgunluğu" yaşandığına dikkat çekiliyor. 2025 yılı için talep edilen eğitim fonunun Temmuz ayına kadar sadece yüzde 5,7'sinin karşılandığı, bunun da çocuk başına yaklaşık 9 dolara denk geldiği belirtiliyor.

Uzmanlar, eğitimin bir lüks değil, istikrar ve bakım için hayati bir kaynak olduğunu vurgulayarak uluslararası topluma acil destek çağrısında bulunuyor.