Filistinli Âlimler Birliği, Azerbaycan makamlarına çağrıda bulunarak okullarda başörtüsü kullanımına yönelik kısıtlamaların yeniden değerlendirilmesini ve başörtüsü takan kız öğrencilerin derslere girmesini engelleyen uygulamaların kaldırılmasını istedi.
Konuya ilişkin yayımlanan açıklamada, kısıtlamaların öğretmenleri de etkilediği belirtilerek dinî vecibeleri yerine getirme özgürlüğü konusunda endişeler dile getirildi.
Birlik, İslam âlimlerini, bilim kuruluşlarını, insan hakları örgütlerini, kadın kuruluşlarını ve medya kuruluşlarını konuya müdahil olmaya çağırdı. Açıklamada, söz konusu kuruluşlardan Azerbaycan makamlarıyla iletişime geçmeleri ve uygulamalardan etkilenen kişilere hukuki, insan hakları ve medya desteği sağlamaları istendi.
Azerbaycan’da başörtüsü kısıtlamalarına karşı protestolar
Azerbaycan’da devlet okullarında başörtüsü kullanımını düzenleyen yeni kurallara karşı ülke genelinde protestolar düzenleniyor. Gösteriler özellikle başkent Bakü’de yoğunlaşıyor.
Azerbaycan İçişleri Bakanlığı, protestolarla bağlantılı olarak onlarca kişinin gözaltına alındığını açıkladı. Bakanlık, bazı göstericileri “eğitim kurumlarının çalışanlarıyla çatışmak, okullara zarar vermek, eğitim faaliyetlerini ve trafik akışını aksatmaya çalışmakla” suçladı.
Hohmeli bölgesinde bazı veliler, kız öğrencilere getirilen kısıtlamaları protesto etmek amacıyla erkek çocuklarını okuldan alabilecekleri uyarısında bulundu. Bazı kız öğrencilere ise başörtülerini çıkarıp çıkarmama konusunda karar vermeleri için süre tanındığı, aksi hâlde eğitim hayatlarını etkileyebilecek yaptırımlarla karşılaşabileceklerinin bildirildiği aktarıldı.
Azerbaycan’da Müslüman çoğunluğa rağmen başörtüsü tartışması
Azerbaycan’daki devlet okullarında başörtüsü kullanımına yönelik son kısıtlamalar, 21 Eylül 2026’da kabul edilen ve okul kıyafeti düzenlemelerinde değişiklik yapan hükümet kararına dayanıyor. Düzenleme, belirlenen okul üniformasına uymayan veya devlet eğitiminin laiklik ilkeleriyle çeliştiği değerlendirilen kıyafetleri yasaklıyor. Ancak başörtüsü yasağı metinde açıkça belirtilmiyor.
Azerbaycan hükümeti, değişikliklerin laik eğitim sistemini yansıtan ortak bir kıyafet standardı oluşturmayı amaçladığını savunuyor. Anayasa’da laik devlet olarak tanımlanan Azerbaycan’da din ve vicdan özgürlüğü de güvence altında bulunuyor. Okul kıyafetlerine ilişkin tartışma, bu iki ilkenin uygulanması konusunda anlaşmazlığa yol açıyor.
Tartışmalar, Bakü Şehir Eğitim Müdürlüğünün 9 Ekim 2026’da okul kıyafeti kurallarına uyulup uyulmadığını denetlemeye başlamasının ardından yoğunlaştı. Bazı okulların başörtüsü takan kız öğrencileri içeri almadığı, bazı kadın öğretmenlerin de başörtülerini çıkarmadıkları sürece iş yerlerine girişlerine izin verilmediği yönünde haberler yayımlandı.
Yaşananlar, Azerbaycan’daki okullarda dinî kıyafetlere ilişkin uzun süredir devam eden tartışmaları da yeniden gündeme taşıdı. Benzer kısıtlamalar 2010 yılında da uygulanmış, eğitim yetkilileri o dönemde başörtüsünün belirlenen okul üniformasının parçası olmadığını savunmuştu. 2026 yılının daha önceki aylarında da bazı öğrencilerin başörtüsü nedeniyle derslere alınmadığına ilişkin haberler yayımlanmıştı.
Protestolar Bakü’nün yanı sıra ülkenin diğer bölgelerine de yayıldı. Öğrenciler ve veliler, başörtüsü takan kız çocuklarının eğitimlerine devam edebilmesini talep ediyor. Bazı erkek öğrenciler de kız öğrencilere destek amacıyla dersleri boykot ederken Hohmeli bölgesindeki veliler, kısıtlamalara tepki olarak erkek çocuklarını okuldan alabileceklerini açıkladı.
