TikTok ve ana şirketi ByteDance, ABD Adalet Bakanlığı'nın çocukların çevrim içi gizliliğinin korunmasına ilişkin federal yasaları ihlal ettiği iddiasıyla açtığı davayı 400 milyon dolarlık anlaşmayla sonuçlandırmayı kabul etti.
ABD Adalet Bakanlığı cuma günü yaptığı açıklamada, anlaşma kapsamında TikTok'un 300 milyon doları derhal, Musical.ly platformuyla ilgili daha önce imzalanmış bir uzlaşma kararının iptal edilmesi halinde ise 100 milyon doları daha ödeyeceğini bildirdi.
Bakanlık, söz konusu anlaşmayı Çocukların Çevrim İçi Gizliliğini Koruma Yasası (COPPA) kapsamında tahsil edilen en yüksek meblağlardan biri olarak nitelendirdi.
Milyonlarca çocuğun verilerini toplama suçlaması
Dava, ABD Adalet Bakanlığı'nın 2024 yılında, eski Başkan Joe Biden döneminde açtığı davaya dayanıyor.
Bakanlık ve Federal Ticaret Komisyonu (FTC), TikTok ve ByteDance'i 13 yaşından küçük milyonlarca kullanıcının kişisel verilerini ebeveynlerinin onayını almadan toplamakla suçlamıştı.
ABD'li makamlar, platformun çocukların uygulamayı kullanmasına izin verdiğini, kişisel verilerini topladığını ve ebeveynlerini bilgilendirmeden bu verilerden yararlandığını ileri sürmüştü.
Toplandığı iddia edilen veriler arasında e-posta adresleri ve diğer kişisel bilgiler ile küçük yaştaki kullanıcılar için oluşturulan “çocuk modu” kapsamındaki hesaplarla bağlantılı veriler de bulunuyordu.
Adalet Bakanlığı, davadaki suçlamaların iddia niteliğinde kaldığını ve varılan anlaşmanın şirketin söz konusu ihlallerden sorumlu olduğunu kesin olarak ortaya koyan bir hüküm içermediğini vurguladı.
Davanın geçmişi Musical.ly'ye uzanıyor
Anlaşmanın bir bölümü, 2019 yılında Musical.ly platformuna karşı açılan daha eski bir davayı da kapsıyor. Söz konusu platform daha sonra TikTok'un bünyesine katılmıştı.
Yeni anlaşmaya göre, bu davayla bağlantılı önceki uzlaşma kararının iptal edilmesi halinde 100 milyon dolarlık ek ödeme yapılacak.
Hukuki sürecin temelini, 13 yaşından küçük çocukların kişisel bilgilerinin ebeveynlerinin izni olmadan toplanmasına sınırlamalar getiren Çocukların Çevrim İçi Gizliliğini Koruma Yasası (COPPA) oluşturuyor.
Adalet Bakanlığı, 2024'teki davadan bu yana TikTok'ta mülkiyet ve yönetim yapısı, uyum birimleri ve gizlilik uygulamalarında önemli değişiklikler yapıldığını belirtti. Bakanlık ayrıca küçük yaştaki kullanıcıların korunmasına yönelik önlemlerin, yaş doğrulama sistemlerinin ve ebeveyn denetimlerinin güçlendirildiğini kaydetti.
Bakanlığa göre bu değişiklikler milyonlarca ABD'li ailenin korunmasına yönelik önlemleri güçlendirdi ve davanın daha uzun süre devam etmesi yerine uzlaşmaya gidilmesinde etkili oldu.
Anlaşma, şirket açısından mali yükümlülüklerin ötesinde yeni bir yargısal yaptırım öngörmüyor.
TikTok ABD'deki siyasi ve hukuki mücadelenin merkezinde
Anlaşma, TikTok'un ABD'deki faaliyetlerini geçen yıl değişen bir mülkiyet yapısı altında sürdürdüğü bir dönemde geldi.
Biden yönetimi 2024 yılında TikTok'un yasaklanması veya şirketin ABD'deki faaliyetlerinden çekilmesi yönünde adımlar atmış, Donald Trump yönetimi ise daha sonra ABD operasyonlarının mülkiyet yapısını yeniden şekillendiren düzenlemeleri desteklemişti.
Haberde yer alan bilgilere göre ABD'deki yapı içinde yatırımcıların payı yaklaşık yüzde 81, ByteDance'in payı ise yüzde 19 seviyesinde bulunuyor.
Çocukların çevrim içi gizliliğinin korunmasına ilişkin hukuki baskı ise yalnızca TikTok'la sınırlı değil. Aralarında Meta'nın da bulunduğu teknoloji şirketleri de çocukların verilerinin toplanmasına ilişkin davalarla karşı karşıya.
Facebook, Instagram ve WhatsApp'ın sahibi Meta hakkında çeşitli ABD eyaletlerinde COPPA hükümlerini ihlal ettiği iddiasıyla davalar bulunuyor.
TikTok anlaşması, ABD makamlarının teknoloji şirketleri üzerindeki denetiminde çocukların çevrim içi gizliliği, yaş doğrulama sistemleri ve kişisel verilerin toplanması ve kullanılması konularının giderek daha önemli bir hukuki başlık haline geldiğini gösteriyor.
