Aralarında bakanlar, büyükelçiler ve üst düzey yöneticilerin bulunduğu 400’ü aşkın eski Avrupalı yetkili, Avrupa Birliği liderlerine hitaben yayımladıkları açık mektupta, işgal altındaki Batı Şeria’da sürdürülen İsrail yerleşim politikalarına karşı “derhal harekete geçilmesi” çağrısında bulundu.
Toplam 448 imzacı arasında, Avrupa Komisyonu’nun eski başkan yardımcısı Josep Borrell ile eski Belçika Başbakanı Guy Verhofstadt da yer aldı.
Mektupta, “Avrupa Birliği ve üye devletleri, ortaklarıyla birlikte, İşgalci İsrail’in Batı Şeria’daki Filistin topraklarını yasa dışı şekilde ilhak etmesini durdurmak için acil adımlar atmalıdır” ifadelerine yer verildi.
E1 planı: Batı Şeria’yı bölme girişimi
İmzacıların dikkat çektiği en kritik başlıklardan biri, E1 Projesi oldu. İşgalci İsrail’in bu plan kapsamında Doğu Kudüs çevresinde yeni yerleşimler inşa ederek Batı Şeria’yı fiilen ikiye bölmeyi hedeflediği vurgulandı.
Mektupta, işgalci İsrail hükümetinin 1 Haziran’da E1 bölgesinin geliştirilmesine yönelik detaylı ihaleler açmayı planladığı belirtilerek, özellikle 11 Mayıs’ta yapılacak AB Dışişleri Konseyi toplantısı öncesinde harekete geçilmesi gerektiği ifade edildi.
“Yaptırım uygulayın” çağrısı
Eski yetkililer, Avrupa Birliği’ne en azından şu adımları atma çağrısında bulundu:
Yasa dışı yerleşim faaliyetlerine karışan kişilere vize yasağı
Bu kişilere yönelik ticari faaliyet kısıtlamaları
Yerleşim projelerinde rol alan aktörlere karşı hedefli yaptırımlar
Mektupta özellikle E1 projesine dahil olan kişi ve kurumların doğrudan hedef alınması gerektiği vurgulandı.
Yerleşimlerde kritik eşik
İşgalci İsrail, Ağustos 2025’te E1 planını onaylamış, Aralık ayında ise Doğu Kudüs’ün doğusunda yaklaşık 12 kilometrekarelik alanda 3 bin 400 konutluk yeni bir yerleşim ihalesi açmıştı.
Birleşmiş Milletler ve Avrupa Birliği, bu projeye karşı çıkarak iptal edilmesi çağrısında bulunmuştu.
2026 yılı ise yerleşim genişlemesinde dönüm noktası olarak öne çıkıyor. Buna göre:
100’den fazla yeni yerleşim kuruldu veya yasallaştırıldı
Yaklaşık 170 çoban yerleşimi oluşturuldu
Siyonist İsrailli yerleşim liderleri, sahada geri dönülmesi zor fiili durumlar oluşturmaya çalışırken, İsrail Maliye Bakanı Bezalel Smotrich bu süreci “Filistin devletinin tabutuna çakılan son çivi” olarak nitelendirdi.
İşgal politikası hız kesmiyor
Mevcut Siyonist İsrail hükümeti, yerleşim faaliyetlerini hızlandırarak:
2025 yılında 54 yeni yerleşimi onayladı
2022’den bu yana 100’den fazla yerleşime onay verdi
Bu adımlar, işgalin kalıcı hale getirilmesi ve Filistin topraklarının parçalanması yönünde atılan stratejik hamleler olarak değerlendiriliyor.