1. HABERLER

  2. HABER

  3. Dersim’in Katili İsmet İnönü
Dersim’in Katili İsmet İnönü

Dersim’in Katili İsmet İnönü

CHP Genel Başkanı Kemal Kılıçdaroğlu’nun açılmasını ısrarla istediği “Dersim Katliamı”nın zabıtlarına Akit ulaştı...

A+A-

Meclis zabıtlarında, dönemin Başbakanı İsmet İnönü diyor ki; "Kâfi derecede askerî kuvvet orada hazırdır!.. Ne kadar sene sürerse sürsün, biz bu Islahat Programı'nı tatbik edeceğiz!"

CHP Genel Başkanı Kemal Kılıçdaroğlu'nun ısrarla açılmasını istediği Dersim arşivlerinden Milli Şef İsmet İnönü ile bugünkü CHP Genel Başkan Yardımcısı Faik Öztrak'ın adını aldığı dedesi ve dönemin İçişleri Bakanı vekili Faik Öztrak çıktı.

AKİT, MECLİS ZABITLARINI İNCELEDİ

Kılıçdaroğlu, 24 Şubat tarihinde yaptığı açıklamada, "Dersim'le ilgili devletin arşivleri açılmalı" demişti. Akit, TBMM'de Dersim ile ilgili Meclis zabıtlarını inceledi. Zabıtlarda Dersim halkının Meclis'in kabul ettiği ıslahat programına direndiği ve isyan edenlerin askeri tedbirlerle imha edildiği anlaşılıyor.

İNÖNÜ: "KARARI TATBİKTEN GERİ KALMAYACAĞIZ"

Dönemin Başbakanı İsmet İnönü, 14 Haziran 1937 tarihinde Meclis'in 21. Oturumu'nda yaptığı konuşmada, hükümetin Dersim'de ıslahat programı takip etmek istediğini, Dersimli isyancı aşiretlerin buna muhalefet ettiğini ancak ne pahasına olursa olsun programın uygulanacağını anlatıyor. İnönü, şu ifadeleri kullanıyor: "Kafi derecede askeri kuvvet orada hazırdır. Islahat programı takip olunmaktadır. Bütün memleketin ve vatandaşların işitmesini isterim ki Cumhuriyet Hükümeti oraya ıslahat programını süs olarak, heves olarak götürmedi. (Bravo sesleri). Ne kadar müşkülata uğrasa, ne kadar çok sene sürse yaz ve kış bu programı biz orada tatbik edeceğiz. (Bravo sesleri ve sürekli alkışlar.) Herhangi bir meseleyi Büyük Millet Meclisi kabul ettikten sonra şimdiye kadar nasıl ufak tefek muhalefet ve müşkülat karşısında vazgeçmek bizim şiarımızda ve iktidarımızda olmadıysa, bu sefer de programımızı ve Büyük Millet Meclisi'nin kararını tatbikten geri kalmayacağız. (Bravo sesleri)."

İNÖNÜ: "BÜTÜN ENGELLER ORTADAN KALDIRILMIŞTIR"

İnönü, 18 Eylül 1937 tarihli Tunceli Islahatı hakkındaki konuşmasında, 6 aşiretin hükümetin programına direnç gösterdiğini belirterek, şu ifadeleri kullanıyor: "Altı aşiretten birinin reisleri imha edilmiş ve diğerlerinin reislerinin hepsi yakalanmış, adalete teslim edilmiştir. Kanun götüren ordu, jandarma neferlerinin ayak basmadığı yer, inmediği dere ve çıkmadığı tepe yoktur. (Barovo sesleri ve alkışlar). Cumhuriyetin ıslahat ve imar programına muhalefet eden bütün engeller ortadan kaldırılmış ve program bir an fasıla vermeksizin ilerletilmekte bulunmuştur. Bugün orada yapılmakta olan yollar, kışlalar ve karakollar, mektepler, hükümet konakları ile memleketin en mamur ve en ziyade iş içinde bulunan bir muhitinin manzarasını görmek size hepimize zevk verse gerektir. (Alkışlar)."

265 DERSİMLİ ÖLDÜRÜLMÜŞTÜR!..

Aynı konuşmasında İnönü, isyanın başlamasından o güne kadar yaşanan zayiatlarla ilgili şu bilgileri veriyor: "İsyana iştirak edenlerden 265 maktul (ölü) vardır. 20 yaralı, 27 yakalanmış ve müsademe (çatışma) esnasında 849 kişi teslim olmuştur. Bunların içinde mücrim (suçlu) olan, bilerek fenalık yapmış olan ve birçok zavallıların zararına sebep olanlar vardır fakat bu çalışkan ve itaatli Türk halkının en çok kısmı, fesatçıların, bu fena başların zulmünden zarar görmüştür. Bilerek, bilmeyerek, muhalefet yoluna sapıp kanunun şiddetli tedibatına (cezalandırmasına) maruz kalmış olarak hayatlarını kaybedenler hakkında Büyük Millet Meclisi'nin teessürlerini ve bunun diğer vatandaşlara ibret olması temennilerini ifade ediyorum. (…) İsyana iştirak eden aşiret reislerinin hepsi mahkemeye verilmiştir. Bunlar hakimlerin vereceği hükümlere göre Cumhuriyet kanunlarının kendileri için işaret ettikleri hükümleri hakimlerin ağızlarından işiteceklerdir."

ÖZTRAK: "İTAATSİZLİK YUVASI DERSİM"

Bugünkü CHP Genel Başkan Yardımcısı Faik Öztrak'ın dedesi olan dönemin İçişleri Bakanı vekili Faik Öztrak, 7 Temmuz 1939 tarihli Meclis'in 37. celse toplantısında Dersim ile ilgili yaptığı konuşmada, şu ifadeleri kullanıyor: "Düne kadar hükümet otoritesinin ve nizam kuvvetlerinin nüfuz edemediği bir mıntıka bugün küçük bir parçası müstesna olmak üzere, emniyet ve huzura kavuşmuş, seyyidlerin ve ağaların zebunu ve esiri olmaktan kurtularak meşru ve adil bir hükümet idaresinin nimetlerinden istifade eder bir hale gelmiştir. Kalan o küçük parçasının da aynı nimete yakında kavuşacağından eminim. (…) Sözlerimi bitirirken asırlık şekavet (eşkiyalık) ve itaatsizlik yuvası olan Dersim'i vatanın sakin ve nizama riayetli bir mıntıkası haline getirmek için aziz canlarını feda etmiş olan kahraman Türk çocuklarının hatırasını hürmet ve minnetle anmağı vazife bilirim."

HASAN TOSUN / YENİ AKİT

HABERE YORUM KAT

1 Yorum