1. YAZARLAR

  2. Osman Atalay

  3. ABD ve Rusya’nın Cenevre-3 Tiyatrosu
Osman Atalay

Osman Atalay

Yazarın Tüm Yazıları >

ABD ve Rusya’nın Cenevre-3 Tiyatrosu

A+A-

Suriye krizine siyasi çözüm bulmak amacıyla BM öncülüğünde Cenevre’de başlatılan barış görüşmelerine ön şartlar sunan Suriye muhalefeti, ABD ve Suudi Arabistan’ın baskısıyla katılma kararı aldı.

2012 ve 2014 yılında iki kez Cenevre’de BM öncülüğünde yapılan toplantılardan bugüne kadar 350 bin insanın hayatını kaybetmesine engel olunabilecek hiçbir şey çıkmadı.

YMK İLK GÖRÜŞMELERE KATILMADI

İsviçre’nin Cenevre kentinde Suriye hükümetiyle muhalifler arasında planlanan görüşmelerin ilk günü muhalefetsiz başlamıştı.

Suriye BM Büyükelçisi Beşar el Caferi’nin başkanlık ettiği Suriye hükümetinin delegasyonu, Cenevre’de BM Suriye Özel Temsilcisi Staffan de Mistura ile ilk görüşmesini yaptı.

Suudi Arabistan’ın desteklediği, aralık ayında kurulan ve görüşmelerde Suriye muhalefetinin ana bloğunu oluşturacak olan Yüksek Müzakere Komitesi (YMK) ise ön şartları karşılanmadıkları gerekçesiyle ilk görüşmelerde yer almadı.

Komitenin sunduğu şartlar ise şunlardı: “Rusya ve Suriye ordularının yürüttüğü askeri operasyonlara son verilsin”, “Kentlerdeki kuşatmalar kaldırılsın”, “Sivillere insani yardımlar ulaştırılsın”, “Tutuklular serbest bırakılsın.”

YMK Heyetinin Başkanı Asaad El Zoabi, muhalifler olarak öne sürdükleri şartların karşılanacağına yönelik ABD ve Suudi Arabistan’dan garanti aldıklarını, heyetin bundan ötürü Cenevre’ye BM ile müzakere için değil, görüşmek için geleceklerini, aslında Suriye rejimi ile siyasi süreç görüşmelerinde yer almayacaklarını açıkça beyan etti.

Suudi Arabistan Dışişleri Bakanlığı ile ABD Dışişleri Bakanı John Kerry, YMK’nın görüşmelere katılma kararını memnuniyetle karşıladıklarını ifade ederken, Rusya ise İslam Ordusu ve Ahrar el Şam’ın müzakerelerde yer almasının “kabul edilemez” olduğunu açıkladı.

Türkiye’nin Cenevre’de kırmızı çizgisi PYD Lideri Salih Müslim’di.

Salih Müslim, şimdilik Cenevre’deki görüşmelerde olmayacak.

Müslim’in Cenevre toplantısına katılmayışı Suriye demokratik birlikleri tarafından “önce Cenevre’yi protesto ederiz” itirazı ile karşılandı fakat daha sonra Rusya, Salih Müslim’i ikna etti.

“ABD, PYD’ye mesafe mi koydu?” tartışmaları sürerken, pazartesi ajanslara düşen haber ile ABD ve Rusya’nın Suriye’deki yeni stratejik oyununun bir parçasına şahit olduk.

ABD ilk kez Suriye’nin içine hükümet yetkililerini gönderdi.  

AFP’nin Kürt kaynaklara dayandırdığı haberine göre, ABD Bakanı Barack Obama’nın IŞİD’le mücadele için kurulan koalisyondaki Özel Temsilcisi Brett McGurk ile İngiliz ve Fransız diplomatlar, Kobani’de YPG’nin başını çektiği Demokratik Suriye Birlikleri üyeleriyle görüştü.

Washington’un IŞİD ile mücadele kapsamında desteklediği Kürt YPG güçleri, ekim ayında yeni bir askeri ittifak kurduğunu açıklamıştı. PKK’nın Suriye kolu PYD’nin silahlı kanadı YPG ve YPJ’nin başını çektiği oluşuma katılan gruplar, Suriye Arapları İttifakı (Devrimciler Ordusu, Burkan el Furat Operasyonu Bileşenleri, Sanadid Birlikleri, Yiğitler Birlikleri, Cezire Tümenleri Birliği), Süryani Askeri Konsey, YPG, YPJ olarak listelenmişti. 

CENEVRE GÖRÜŞMELERİ SÜRERKEN RUSYA 1400 SİVİLİ ÖLDÜRDÜ

Cenevre’de sözde barış görüşmelerinin formülü tartışılırken Rusya, Türkiye sınırına yakın Bayır ve Bucak Türkmen Dağı civarında, 40 yerleşim bölgesine 30 Eylül 2015’ten bu yana düzenlediği hava saldırılarıyla 1400 sivilin hayatını kaybetmesine sebep oldu.

20 bin Türkmen ve Arap göçe zorlandı. Hafta sonu Rus uçakları Yamadi ve Obin çadır kamplarını vurmaya devam ederken Cenevre 3 toplantısı sadece Rusya ve Suriye rejimine zaman kazandırmaktan başka hiçbir işe yaramayacaktır.

ABD, Suriye’de İran’ı görünür olmaktan çıkararak, Rusya’yı muhatap aktör olarak sahada tercih etti.

Suudi Arabistan, İhvan sendromu sebebiyle Suriye politikasındaki hatasından dönme arayışlarından çok geç kalmış görülüyor.

ABD, Rusya ve İran, Suriye’de İslamcıların iktidara gelmemesi konusunda hemfikir… Suriye Kürt kantonu ve PYD’nin kollanması noktasında da görüş birliğindeler.

ABD ve Rusya’nın Cenevre 3 tiyatrosu en fazla bir hafta ile 6 ay sürebilir.

ABD, Suriye’de “tavşana kaç tazıya tut” siyasetini İran, Rusya ve (Katar’ın) ilginç desteği ile oynarken, ülkeyi 3 parçaya bölmeyi düşlüyor.

Suriye’yi en son 1930’da Fransızlar bölmüştü. Bugün ise ABD, Rusya ve İran bölüyor. 

YENİ AKİT

YAZIYA YORUM KAT